observaties

Alweer twee weken geleden was het Lesbisch Festival in Nijmegen met het thema Supergirlzzz.

Ik was door Boekhandel De Feeks uitgenodigd en heb op de vrijdagavond een gesprek beleid met drie schrijfsters: Karin Giphart, Adrienne Nijssen en Marjolijn Februari.
De vraag was: wat is lesbische literatuur? Waarom zou je wel of niet schrijven over de damesliefde? Nijssen en Giphart zijn expliciet en schrijven over girl-meets-girl of soms over girl-dumps-girl. Februari refereert even lichtjes aan de lesbische liefde in haar roman De literaire kring (2007). Lucius, alleenstaand en flamboyant (homo?), denkt na over Virginia Woolf’s zelfmoord: met stenen in de zakken de rivier inlopen. Alleen subtiel of vanzelfsprekend wil zij de vrouwenliefde aan de orde stellen. In haar proefschrift Een pruik van paardenhaar & Over het lezen van een boek(2000) wisselt zij regelmatig van gender waardoor de liefde allerlei vormen heeft. Haar vraag is terecht: Moet je over lesbische liefde schrijven als je lesbisch bent? Nee. Er zijn andere maatschappelijke kwesties belangrijker, zoals de medeplichtigheid van de Nederlandse overheid aan de dood van 40 kinderen op Haiti, waar De literaire kring over gaat. Maar ze beloofde haar fans in de zaal dat ze na zou denken over de vraag hoe ze de damesliefde in een volgend boek als vanzelfsprekendheid naar voren kan laten komen. We wachten af!

Op zaterdag me vermaakt met verschillende debatten: Saskia Wierenga sprak drie Turkse lesbiennes. De heldin van het gezelschap was de enige openlijke lesbo in Ankara, actief bij een Turkse homo-organisatie. Zij vertelde dat, om aansluiting bij de EU te krijgen, Turkije veel aan terrorismebestrijding doet. Helaas worden deze wetten gebruikt tegen homo’s en homo-ontmoetingsplaatsen.
Een andere gast studeert in Belgie met een Europese beurs maar is niet uit de kast in Turkije. Zij beschrijf beeldend het aangrijpende moment dat ze er samen met een homovriend achter komt dat er meer mensen zijn zoals zij, dat er zelfs een woord voor is. Haar vraag aan Anja Meulenbelt, namens de Council of Europe gast in het panel is: ‘Can you change my mum?’

In het gender debat vertelde Kam Wai Kui, directeur van het Nederlands Transgender Film Festival, openhartig over de manier waarop z/hij transgender is. Ook Geertje Mak, en opnieuw Saskia Wieringa kwamen aan het woord over hun mannelijkheid. Mak over het begrip ‘butch’ dat nooit echt een Nederlandse invulling heeft gekregen, Wieringa over hoe makkelijk je je sekse kunt veranderen op je paspoort in Indonesie.

Bij beide debatten trad mijn favoriete stand up comedian op: Soula Notos. Ze had het onder meer over de deur van ‘de kast’, die in sommige macho-landen wat dikker is en klemt. Bovendien staat je hele familie die deur dicht te houden aan de andere kant op het moment dat je eruit wilt komen.

Een concert van icoon Spigt, verschillende meiden-rockbandjes en een vermakelijke quiz over lesbische kennis (the battle of the generations) maakten het festival compleet.